PALA de wereld 68- waar het globaal om draait – 11 februari 2009

Inhoud

.

1. Van de redactie – in België verknoeien ze het

2. Land te koop: vernietigend NGO-rapport over de olie- en mijnindustrie in Cambodja

VIA PALA

3. Eigen jobs eerst? Solidariteit in tijden van recessie

4. Vindt het Wereld Sociaal Forum in Belém zijn tweede adem?

5. Kaapverdië: ontsnapt aan de ergste armoede, maar kwetsbaar door wereldwijde crisis

6. Werknemers zijn geen gereedschap

Van de redactie – in België verknoeien ze het

Groot is de verbazing als de diepe financiële en economische crisis in het zwaar getroffen België niet eens tot een fundamenteel debat leidt over welke banken nodig zijn om ook morgen een welvaartsstaat te zijn.

Want voor een goede samenleving heb je een economie nodig die de goederen en diensten voortbrengt die mensen nodig hebben. En daarvoor zijn banken nodig die hun job kennen en het spaargeld uit de samenleving weten om te zetten in de economisch en maatschappelijk meest nuttige projecten. Enkele Belgische grootbanken zijn in die opdracht grandioos gebuisd.

In die huidige crisis – die ook een milieucrisis is én bovenop een crisis van sociale ongelijkheid – hebben samenlevingen banken nodig die hen helpen een sociaalecologische economie uit te bouwen. We moeten welvaart produceren binnen de grenzen van wat de aarde aankan. Zoals de Belgen vroeger h un ASLK-bank de uitdrukkelijke opdracht gaven om van heel veel inwoners huiseigenaren te maken, zo zijn er opnieuw banken nodig die de betaalbare leningen leveren om van elke woning een lage energiewoning te maken, om energiecoöperaties in alle gemeenten te laten investeren in windmolens en andere hernieuwbare energie, om de industrie te financieren die ons elektrische voertuigen levert en het investeringsgeld te leveren voor een verstandig elektriciteitsnetwerk waaraan we zowel energie kunnen leveren als energie van afnemen.

Nu de meeste privégrootbanken volledig onbekwaam blijken te zijn, hebben de Belgen een schitterende kans om opnieuw overheidsbanken en coöperatieve banken uit de grond te stampen – door onder andere van Fortis opnieuw de ASLK te maken. Zo kunnen ze de financiële wereld opnieuw verplichten om te werken in dienst van de samenleving, om de economie vooruit te helpen in plaats van ze onderuit te halen. Zo kunnen spaarders opnieuw gerust zijn dat hun geld niet vervliegt, maar dat het nuttig wordt ingezet. Zo kunnen de werknemers opnieuw werkzekerheid hebben en hun fierheid terugwinnen doordat ze niet langer worden verplicht om hun klanten op te lichten met onbetrouwbare of zelfs waardeloze producten.

Nu al vele maanden lang wordt dit levensbelangrijke debat in de politiek, in de media en zelfs in het middenveld niet gevoerd. Erger nog, België verzuimt volledig de keuzes te maken die de beste toekomst kunnen verzekeren. Dat is intussen een heel slechte gewoonte. In dit land zijn de huizen ontzettend slecht geïsoleerd en loopt men ver achter op vlak van hernieuwbare energie. De schitterende kansen om bij de eersten de windmolenindustrie, de zonnefabrieken en de elektrische auto uit de grond te stampen, zijn allemaal gemist. Ecologisch en financieel scheuren de Belgen zich de broek aan het volstrekt onbegrijpelijke Electrabel-monopolie. En nu is het land zo dom om het cruciale geldwezen opnieuw volledig uit te leveren aan totaal onbetrouwbare grootbankiers. Kan iemand uitleggen hoe dat komt?

Toch kan het anders. Neem de ooit ultraliberale professor Paul De Grauwe. Die is blijven nadenken en heeft zich in zijn meest recente boeken eigenlijk tot een andersglobalist ontwikkeld. Hij pleit, al een tijdje zelfs, voor een overheidsbank. Toegegeven, voor hem is dat uit nood geboren en geen langetermijnoptie. Het is trouwens waar, wie ervoor pleit dat de samenleving opnieuw over eigen financiële instrumenten zou beschikken, moet serieus uitkijken dat die niet gepolitiseerd mismeesterd raken en dat ze aan een strenge regelgeving onderworpen zijn waar nauwgezet de hand aan wordt gehouden. Om volledig betrouwbaar te zijn, hebben zulke banken echt onafhankelijke bestuurders nodig. Hij zal het zich misschien moeilijk kunnen voorstellen, maar laat Paul De Grauwe daar alvast één van zijn, de eerste, kritische bestuurder van onze nieuwe overheidsban k?

.

Dirk Barrez

.

Meer over de sociaalecologische én democratische economie die we nodig hebben, is te lezen in het boek: Barrez Dirk, Van eiland tot wereld. Appèl voor een menselijke samenleving, 258 p., 19 euro

Klik voor info en bestellen

Klik voor aanbod met 2de weggeefexemplaar voor 15 i.p.v. 19 euro

Klik voor uitgebreide info over dit boek

.

Deze opinie verscheen ook in De Morgen van 11 februari 2009
_________________

.

Land te koop: vernietigend NGO-rapport over de olie- en mijnindustrie in Cambodja

.

De Britse NGO Gl obal Witness heeft een ijzersterke reputatie opgebouwd inzake onderzoek naar corruptie met inkomsten uit natuurlijke rijkdommen en de link met gewapende conflicten. Begin februari werd het rapport Country for Sale voorgesteld over de ramp die dreigt te gebeuren in het Zuidoost-Aziatische Cambodja. Het straatarme land dat jarenlang gebukt ging onder bloedige dictaturen (o.a. van de Rode Khmer) zou eindelijk economisch onafhankelijk kunnen worden van ontwikkelingshulp dankzij de toenemende inkomsten uit de olie-, gas- en mijnindustrie. Maar door de enorme corruptie van een kleine elite rond eerste minister Hun Sen, de betrokkenheid van multinationale bedrijven en het schuldig verzuim van de internationale donorgemeenschap staat het land op de rand van de sociale en ecologische catastrofe, schrijft Global Witness.

Het verhaal is helaas niet nieuw. Eerder had Global Witness al de corruptie in en de ecologische ramp ten gevolge van de wildgroei in de Cambodjaa nse houtindustrie aangeklaagd. In vele ontwikkelingslanden worden de inkomsten uit natuurlijke rijkdommen niet gebruikt ten gunste van de algemene en sociale ontwikkeling van het land. Met de toename van de inkomsten, stijgt vaak ook de corruptie waarvan alleen een kleine elite profiteert. Het totale gebrek aan transparantie leidt tot allerlei misbruiken. Ondanks het bestaan van al te vrijblijvende gedragsregels blijken multinationale bedrijven zich bitter weinig aan te trekken van wat er met de inkomsten gebeurt. Ook de donorgemeenschap – in het geval van Cambodja is China een belangrijke donor – gaat niet vrijuit.

Sinds 15 jaar heeft de Cambodjaanse overheid al 45 procent van het grondgebied verkocht aan privégroepen om het economisch te exploiteren. Van sommige bedrijven is het uiterst twijfelachtig of ze in staat zullen zijn om de exploitatie ook tot een goed einde te brengen. Bedrijven betalen vaak ondoorzichtige fees aan regeringsinstellingen, maa r steeds meer ook aan hooggeplaatste officieren van het Cambodjaanse leger (RCAF), die zich opwerpen als ondernemers. Wat er precies met de inkomsten gebeurt, blijft zeer onduidelijk. Het grootste deel ervan is alvast niet terug te vinden in de openbare rekeningen van het ministerie van Financiën, schrijft Global Witness. Ook het Cambodjaanse parlement en de civiele samenleving staan totaal buiten spel, wat een bedreiging vormt voor de democratische ontwikkeling. In zes van de 23 beschermde en kwetsbare natuurgebieden zijn mijngroepen al begonnen met de zoektocht naar grondstoffen. Onder meer in het gebied rond het Tonle Sap-meer, een door de UNESCO uitgeroepen Biosfeer-reservaat dat miljoenen Cambodjanen van vis voorziet, zijn al olieboringen verricht.

De Cambodjaanse ambassade in Londen reageerde woedend op de publicatie van het rapport: rubbish luidt het oordeel. Maar fundamenteel weerleggen ze niets. (JVC)

.

Country for Sale kan worden gedownload – klik hier

Over de corruptie in de Cambodjaanse houtindustrie Global Witness-rapport Family Trees – klik hier
______________________________________________

.

VIA PALA

advertenties / activiteiten

.

Maandag 16 februari 2009, 20.00 uur, Aalst, journalist en auteur Dirk Barrez spreekt over zijn nieuwe boek Van eiland tot wereld. Appèl voor een menselijke samenleving, in Vredeshuis, Nieuwbeekstraat 35, Aalst

*****

Van 16 tot 23 februari is er de Vlaamse Week tegen Pesten. Er is enorm veel te doen in vele scholen. Maar ook in het jeugdwerk kan je eens extra aandacht geven aan deze antipestactie. Klik hier voor meer info

*****

Vrijdag 19 februari 2009, 20.00 uur, Eindhoven, voordracht Vanuit de crisissen van onze wereld komen tot een menselijke samenleving, door Dirk Barrez, organisatie De Vierde Kamer, in Het Kloosterhof van Gestel, Hoogstraat 301A, Eindhoven

*****

Leuven, Jan Van Criekinge geeft een inleidende cursus Afrika, een continent zonder geschiedenis?, vier dinsdagavonden in maart, namelijk op 10, 17, 24 en 31/03, telkens van 19.30 tot 22.30 uur, plaats: 30CC Romaanse Poort, Brusselsestraat 63, Leuven. Organisatie: Vormingplus Oost-Brabant, klik hier voor info & inschrijving. Wie inschrijft voor deze cursus krijgt gratis 2 filmtickets voor een film naar keuze van het Afrika FilmFestival (april 2009).

*****

NIEUWE LANDENBOEKEN

Het jongste landenboek behandelt Tsjaad. Klik voor meer info en bestellen

Heel recent verscheen ook er ook één over Libanonklik voor meer info en bestellen

Klik hier voor het volledige aanbod van landenboeken

*****

< p>Met de brochure Wij willen Schone Kleren! biedt de Schone Kleren Campagne een overzicht van de engagementen van 33 bedrijven op de Belgische kledingmarkt wat fundamentele arbeidsrechten betreft bij de productie van kleding – klik voor meer info – op dezelfde website ook een rapport over de fabrieken die produceren voor 5 van de 10 grootste supermarktketens waaronder Carrefour, Aldi, Lidl en Wal-Mart.

______________________________________________

.

Eigen jobs eerst? Solidariteit in tijden van recessie

.

In Groot-Brittannië was de voorbije weken bijzonder veel media-aandacht voor de wilde staking van de arbeiders van een olieraffinaderij in Lindsey in het graafschap Lincolnshire. De autochtone arbeiders kwamen er op straat met slogans als British Jobs for British Workers. Zij protesteerden tegen de aanwezigheid van bui tenlanders die de schaarse jobs van het eigen volk zouden afpakken in tijden van recessie, waarbij dagelijks bedrijven overgaan tot massale afdankingen.

Volgens Mick Hume, columnist van de kritische website Spiked, is er echter veel meer aan de hand dan de media en de weldenkende elite graag zouden doen geloven. Volgens Hume is de spontane woede-uitbarsting van de arbeiders niet zozeer ingegeven door xenofobie, maar door het totale gebrek aan perspectief en volwaardig alternatief dat de politieke partijen weten te formuleren op de enorme uitdagingen waarvoor het land zich geplaatst ziet. Ook de traditionele Britse vakbonden, grotendeels van hun slagkracht beroofd door de neoliberale politiek van oud-premier Margaret Thatcher, bieden geen voldoende weerwerk tegen de crisis, vindt Hume. In landen zoals Frankrijk en Italië leggen de vakbonden het land plat om de rechtse regeringen duidelijk te maken dat de werknemers niet de prijs gaan betalen van het uiteen spatten van het casinokapitalisme en de bankencrisis. Maar in Groot-Brittannië heeft New Labour het neoliberalisme overgenomen en is er nu geen alternatief. De vakbonden lijken zich veeleer neer te leggen bij het onvermijdelijke van ontslagen dan echt aan een tegenbeweging van onderuit te werken. De huidige crisis biedt nochtans een uitgelezen kans om met nieuwe ideeën naar voren te komen, vindt Hume.

Eigen jobs eerst, is uiteraard een verontrustende en verdeeldheid zaaiende slogan, schrijft Hume, maar de reacties erop van staatssecretaris Peter Mandelson (ex-EU-commissaris) en premier Gordon Brown waren nog erger. Deze getuigen van het totaal gebrek aan respect voor werknemers en hun diepe bezorgdheid over hun toekomst. De liberale media schilderen arbeiders graag af als een dronken, zich vetvretende onderklasse die openstaat voor fascistische verlokkingen. Maar, schrijft Hume, het was precies Brown die in 2007 uitpakte met de slogan Br itish jobs for British workers. Groot-Brittannië wilde ook Roemeense en Bulgaarse werknemers als tweedeklas Europeanen behandelen uit vrees dat ze Britse jobs zouden komen inpikken. Wat verwijten ze de radeloze arbeiders dan? Vakbondsleiders stappen liever naar de rechtbank om hun gelijk te halen dan te luisteren naar wat er leeft onder de mensen. En de bureaucratische EU-wetgeving maakt het allemaal nodeloos ingewikkeld. Arbeiders hebben geen stem meer, en dat is gevaarlijk, vindt Hume. (JVC)

.

Klik voor opiniestuk van Mick Hume op de Britse kritische website Spiked
________________

.

Vindt het Wereld Sociaal Forum in Belém zijn tweede adem?

.

Wie goede argumenten zoekt waarom sociale bewegingen over eigen media moeten beschikken, hier is er één. Meer dan 130.000 mensen uit 142 landen verzamelen in het Braziliaanse Belém voor het Wereld Sociaal Forum. En voorzover we niets hebben gemist, is daar bij ons door de klassieke massamedia geen aandacht aan besteed.

Toch is er, buiten de massale opkomst, wel degelijk nieuws te melden. Het kan best dat het Forum – of de verzamelde bewegingen als het Forum zelf de boot blijft afhouden – eindelijk in een stroomversnelling geraakt en ernstig werk begint te maken van een gezamenlijke agenda en gezamenlijke mobilisaties voor verandering. Want de slotverklaringen van de paar tientallen werkgroepen zijn tamelijk eensluidend, zonder zich op te sluiten in een klassiek linkse koers. Zo deelt vrijwel iedereen nu de analyse dat de verschillende crises die ons treffen – financieel, ecologisch, voedsel, sociaal – met elkaar te maken hebben; en dat ons huidige economische stelsel onhoudbaar is. Het kan niet langer dat we vrij baan geven aan een financieel kapitalisme dat werkende mensen uitbuit en de planeet – ons natuur lijke kapitaal – om zeep helpt. Er is, ironisch genoeg, niets zo antikapitalistisch als dit financiële kapitalisme.

De roep om alternatieven buiten de huidige neoliberale krijtlijnen klinkt door in alle verklaringen. Waardig werk is voor velen een topprioriteit, de milieutop in Kopenhagen eind 2009 de kans die we moeten grijpen om van ecologische koers te veranderen. Van 28 maart tot 4 april is er een week van mondiale mobilisatie tegen de crisis. Opvallende eis: banken moeten publiek worden en onder toezicht staan van de samenleving.

Al te veel optimisme is echter niet op zijn plaats. Een mondiale sociale beweging die zich herkent in een minimale gezamenlijk gedragen agenda en op basis daarvan maatschappelijk actie voert, is de andersglobaliseringsbeweging nog niet echt. En, merkt Francine Mestrum op, in Europa is de dynamiek van de beweging ontstellend zwak in vergelijking met bijvoorbeeld Latijns-Amerika. (DB)

.

Klik voor artikel op PALA.be

Klik voor Indymedia berichtgeving over Wereld Sociaal Forum

website Wereld Sociaal Forum

Klik voor ACV blog in Belém

Klik voor ABBV bericht over Belém deelname
_________________

.
Kaapverdië: ontsnapt aan de ergste armoede, maar kwetsbaar door wereldwijde crisis

.

Het zal je maar overkomen: als enige land – samen met het diamantrijke Botswana – weten te ontsnappen aan de weinig benijdenswaardige status van Minst Ontwikkeld Land (MOL), net op het moment dat de hele wereld in een zware crisis t erechtkomt. Kaapverdië, de kleine eilandengroep voor de kust van Senegal, werd in december 2007 officieel van de MOL-lijst geschrapt door de Verenigde Naties.

De vroegere Portugese kolonie kan al jaren positieve cijfers voorleggen aan de internationale donoren. De laatste jaren groeide de economie zelfs met 8 tot 10 procent per jaar, vooral dankzij de boom in het toerisme. Vandaag behoort de gemiddelde levensverwachting er met 69 jaar tot de hoogste van Afrika. Ook inzake alfabetiseringsgraad en gezondheidszorg scoort het land veel beter dan zijn directe buren uit West-Afrika. Sinds 1991 kent het land een stabiele democratie, die internationaal wordt geprezen voor haar goed bestuur. Vijfentwintig jaar geleden stierven er nog mensen van de honger als gevolg van de extreme droogte die de hele Sahelgordel trof. Aangezien de grotendeels vulkanische eilanden geen natuurlijke rijkdommen bezitten en water er een schaars goed is, wat de landbouwmogelijkheden aan banden le gt, zagen veel Kaapverdiërs geen andere uitweg dan te emigreren. Er leven nu dubbel zoveel Kaapverdiërs in het buitenland dan het half miljoen op de negen bewoonde eilanden. Het geld dat ze naar de achtergebleven familieleden sturen, is volgens de Afrikaanse Ontwikkelingsbank goed voor 12 procent van het BNP.

Maar door het wegvallen van allerlei hulpprogramma’s die zijn voorbehouden aan de armste landen, moet de regering in Praia nu voor veel uitdagingen zelf instaan. En dat is allerminst evident op een ogenblik dat de hele wereld in een recessie dreigt terecht te komen. Vorig jaar groeide de economie nog met 7 procent, voor dit jaar is de sombere voorspelling een 0,5 procent. Eind januari kondigde het Wereldvoedselprogramma (WFP) aan dat het definitief stopt met het bedelen van maaltijden aan de lagere scholen. Het gemiddelde jaarinkomen per hoofd van de bevolking (bijna 3000 dollar in 2008) ligt ondertussen ver boven de grens van 1100 dollar die het WFP han teert voor voedselhulp. Voor kinderen uit de armste gezinnen is de (gratis) warme lunch op school nochtans vaak de enige evenwichtige maaltijd van de dag. De regering kondigde aan dat ze al 1,7 miljoen dollar heeft uitgetrokken om dit jaar dezelfde service aan de scholen verder te kunnen zetten.

Officieel behoort het land nu tot de groep lagere middeninkomenlanden (MIC). Maar de economie blijft zwak en te eenzijdig gericht op de inkomsten uit het toerisme. Slechts tien procent van de grond is geschikt om aan landbouw te doen. Tachtig procent van het voedsel moet worden ingevoerd. Bovendien zorgt de toeristische industrie voor een enorme toename van het waterverbruik en de afvalberg. Volgens een regeringsrapport heeft één vierde van de bevolking geen regelmatige toegang tot veilig drinkwater. Ook de elektriciteitsvoorziening vertoont nog veel mankementen. Door de internationale financiële crisis is het veel moeilijker geworden om nog goedkope kredieten vast te krijgen. Of hoe een klein land kwetsbaar blijft, ondanks een goed rapport. (JVC)

.

klik voor IRIN UN Integrated Regional Information Networks: Kaapverdië

klik voor IRIN 2

klik voor UNDP-rapport over de invloed van klimaatverandering op kwetsbare (eiland)staten

klik voor VN Hoge Vertegenwoordiger voor de MOL en Kleine Eilandstaten
________________

.

Werknemers zijn geen gereedschap

.

Om van waardig werk te kunnen spreken, moet het gaan om het uitoefenen van werk waarvoor men vrij kiest en dat een inkomen oplevert dat de behoeften van zi chzelf en van het gezin dekt. Menswaardig werk respecteert tevens de arbeidsrechten van mensen. Hiertoe behoren fundamentele werknemersrechten zoals het recht op organisatie, op collectieve arbeidsonderhandelingen én op gelijkheid tussen mannen en vrouwen. Belangrijk is ook dat het recht op sociale bescherming en op sociale zekerheid zijn vervuld. En er moet plaats zijn voor sociale dialoog en voor tripartiete onderhandelingen met werkgevers en overheden.

Zo was te horen op de startdag van Wereldsolidariteit vorige week. Klemtoon viel op de vrijheid van vereniging die wordt gezien als de eerste stap naar waardig werk. In het panel daarover zei Rekson Silaban van de Indonesische vakbond K-SBSI: ‘Niet zo lang geleden was Indonesië een dictatuur, en vandaag beschikt het in de regio over de beste arbeidswetten. Dankzij K-SBSI is Indonesië het eerste en enige Aziatische land dat alle vijf fundamentele arbeidsnormen van de IAO bekrachtigde. Thailand, S ingapore, Maleisië en Vietnam ratificeerden de conventie voor vrijheid van vereniging niet. Dus, liggen we voor op hen, ondanks alle problemen die we hebben. Dat danken we aan onze strijd.’ Toch is die strijd lang niet helemaal gestreden, benadrukt Rekson: ‘Steeds meer werknemers zijn bang om zich bij de vakbond aan te sluiten, want sommige bedrijven geven de jobs alleen maar aan niet-vakbondsleden.’

ACV-voorzitter Luc Cortebeeck wijst op de noodzaak dat vakbonden in alle landen zelf die rechten moeten afdwingen. Maar ook het internationale werk is belangrijk: ‘Eindelijk komen de waardig werk ambities terecht op de internationale agenda, stilaan ook van organisaties als Internationaal Monetair Fonds en Wereldhandelsorganisatie. Er begint beweging te komen in de Verenigde Naties.’ Inderdaad, het is dringend dat de Economische en Sociale Raad van die VN een sociale bodem legt onder de wereldeconomie. Die Raad is best geplaatst om op een democratische wij ze de sociale, ecologische en economische koers van de wereld uit te stippelen. En zo biedt het een dwingende leidraad voor alle gespecialiseerde organisaties zoals Internationale Arbeidsorganisatie, VN-Milieuprogramma, IMF, Wereldbank en Wereldhandelsorganisatie. (DB)

.

Web-TV – klik om reportage te bekijken over waardig werk en de Internationale Arbeidsorganisatie

klik voor Decent Work pagina op website IAO (websites EN / FR)

Website Decent Work – Decent Life

klik voor Gemeenschappelijke campagne Waardig Werk van ABVV, ACV, FOS, Wereldsolidariteit, Oxfam-Solidariteit en 11.11.11

website Wereldsolidariteit
______________________________________________

.

SCHENK GRATIS PALA ABONNEMENTEN WEG

Doe mee aan onze campagne PALA abonnees maken nieuwe abonnees. Om mee te doen, klik hier …en ontvang een geschenk. Wie twintig nieuwe abonnees aanbrengt, mag een geschenk kiezen.

______________________________________________

.

HEB JE IETS TE VERTELLEN?
ADVERTEER HET IN PALA

.

Heeft jouw NGO, bedrijf, sociale of andere organisatie een product, een dienst, een campagne die de wereld op betere ecologische, sociale of economische sporen zet?

Dan is adverteren in deze PALAbrief en/of op onze website een prima mogelijkheid om veel geïnteresseerde mensen te bereiken.

Voor meer informatie over onze advertentiemogelijkheden, contacteer Jan Rutgeerts op 0486/36.09.68.

______________________________________________

.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s