Wat als activering de-activering wordt?

In dit laatste artikel in een reeks van drie over armoede en mensen met financiële problemen komen drie vragen aan bod. Waarom is ondanks het activeringsbeleid sedert de jaren negentig de armoede niet afgenomen? Waarom werkt die activering niet? En als laatste waarom werklozen en mensen met financiële problemen dan toch nog door iedereen verguist worden als blijkt dat het activeringsbeleid van de regeringen werkt als een tang op een varken.

robot-factory-img

Niets is wat het lijkt

Twee maten en twee gewichten

Het wettelijk kader van de Collectieve Schuldregeling behandelt mensen als bedrijven in faling maar in tegenstelling tot bedrijven worden ze wel voor de volle 100% aansprakelijk gesteld, wat niet het geval is bij nv’s, bvba’ en cvba’s.

Mensen degraderen tot hun boekhoudkundige waarde is wel bijzonder cynisch als je weet dat wie 850 € kan neertellen voor notariskosten en expertkosten, en een Besloten Vennootschap met Beperkte Aansprakelijkheid kan oprichten om beroepsinkomsten in onder te brengen. Elke zelfstandige, maar ook loontrekkers uit de privésector, en zelfs gepensioneerden kan zo’n vennootschap stichten. Ook al zijn dan de werkelijke inkomsten 50.000€, 100.000€ of meer per jaar, dan laten ze zich gewoon slechts 12.000 € uitbetalen. En dan komen ze zelfs nog in aanmerking voor een belastingkorting. Heel wat persoonlijke kosten kunnen ingeschreven worden op de bvba. En gaat die in faling, geen enkel probleem. De oprichter is niet aansprakelijk tenzij fraude kan worden aangetoond.

De tolerantie tegenover deze belasting ontwijkende “ondernemers” staat in schril contrast met het culpabiliseren van mensen met financiële problemen. De schuld bij de slachtoffers leggen is de laatste vijftien jaar een algemene trend. Ook de werklozen moeten het verduren. Een haatgroep op Facebook tegen doppers haalde eind 2011 meer dan 11.000 leden (Bron: Activering zoals het is (over)leven op de arbeidsmarkt, Reflecties op de trefdag van 26 oktober 2012, p. 1-2; 35-36)

Continue reading

Advertisements

Eigen schuld, dikke bult?

Eigen schuld, dikke bult. Dat is zowat het uitgangspunt van de politiek tegenover mensen met financiële problemen. Maar klopt dit wel en wat is het economisch belang van overbesteding door de armsten onder de bevolking. De banken crisis hebben ze alvast niet veroorzaakt, wel zijn ze er het eerste slachtoffer van.

Volgens het Vlaams Centrum voor Schuldenlast ontvingen in 2013 65.894 Vlaamse gezinnen ondersteuning bij het beheer van hun budget en/of bij de afbetaling van hun schulden. Daarvan zaten er 54.559 niet in collectieve schuldenregeling en 11.335 wel (Vlaams Centrum Schuldenlast, Cijfer- en profielgegevens van de Vlaamse huishoudens in budget- en schuldhulpverlening anno 2013, VSC_2013, p. 7)

post_no_bills

Een collectieve schuldenregeling is een gerechtelijke procedure voor structurele schuldproblemen die je moet aanvragen met een verzoekschrift bij de arbeidsrechtbank. Deze stelt een schuldbemiddelaar aan en deze laatste probeert dan een minnelijke overeenkomst te bereiken met jouw schudleideisers over een afbetalingsplan. Als dat niet lukt dan besluit te rechtbank tot een gerechtelijke regeling van aanzuivering.

Continue reading

Jacht op armoezaaiers geopend

Na de jacht op werklozen is nu ook de jacht op mensen met financiële problemen geopend. Achterstal met het betalen van huur, gas, elektriciteit of water is al voldoende om op de zwarte lijst van de Centrale voor Kredieten aan particulieren terecht te komen. Dit is een totaal overbodige schending van de privacy van burgers.

De nieuwe Federale regering van Charles Michel zet stevig in op digitalisering en daar horen “uiteraard” ook databanken bij. Meer databanken, sterker uitgebouwde databanken, meer data uit verschillende databanken die met mekaar gekoppeld worden.

budget_meter

Budgetmeter voor elektriciteit

Van de Centrale voor Kredieten aan Particulieren (CKP) wil de nieuwe regering één grote databank maken die zowat alle wanbetalers omvat. Alle overeenkomsten in verband met consumentenkrediet of hypothecair krediet worden in de CKP geregistreerd. Een kredietverlener moet, voor het afsluiten van een dergelijke overeenkomst, eerst deze databank raadplegen om te zien of op de betrokkene geen al te zware schuldenlast rust. Dat is billijk, maar daaraan wil men nu ook alle Belgen met een telecom- energie-, belasting- of huurschuld toevoegen, en dat is een stap te ver.

Continue reading

De verongelijkten en de onzichtbaren

Door Paul Blondeel
(gepubliceerd met toestemming van de auteur)

Het oude emancipatie-ideaal hield mensen voor zich te ontdoen van onnodige vormen van afhankelijkheid, te onderscheiden van meer feitelijke afhankelijkheden zoals familie, gemeenschap en klasse. Een deel van de Vlaamse en socialistische strijd had deze ontvoogding tot doel. In het postindustrieel tijdperk gelden nog andere afhankelijkheden en zijn mensen op nieuwe manieren op elkaar aangewezen.


Socialisten hebben in zo’n inter-afhankelijke wereld een voetje voor: ze kunnen zich op de onzichtbaren richten, op de mensen die grote delen van de economie draaiend houden maar daar maatschappelijk erg slecht voor beloond worden. Beter dan de verongelijkten toont deze groep waar onze samenleving haar energie en haar menselijkheid verliest. Wat doen wij met die signalen, wij professionals uit de politieke en sociale praktijk?

Toen de socioloog Norbert Elias in 1965 nadacht over de structuur van maatschappelijke problemen, noemde hij zijn essay ‘de gevestigden en de buitenstaanders’.1 Het beroemde essay brengt verslag uit van Elias’ onderzoek over de manier waarop een hechte arbeidersgemeenschap uit Winston Parva (UK) omgaat met een groep nieuwe bewoners. Tegelijk illustreren Elias en zijn medewerkers hoe een case study voedend kan zijn voor heel onze kijk op de samenleving, ‘als het ware in een miniatuur’. Wat maakt een gemeenschap tot een gemeenschap, vragen de sociologen zich af, en ze geven zelf een verrassend actueel antwoord: ‘mensen worden afhankelijk van elkaar als ze met elkaar zaken doen, als ze met elkaar werken, spelen of hun religieuze plichten vervullen (…) Maar mensen raken ook afhankelijk van elkaar als ze op dezelfde plaats bijeen wonen, als ze zich vestigen in hetzelfde gebied. De onderlinge afhankelijkheden die zich tussen hen als buurtbewoners ontwikkelen, dát zijn de specifieke onderlinge afhankelijkheden, kenmerkend voor die gemeenschap’.2

Continue reading

Brussel, of waar het paard echt gebonden ligt (ontwerp deel 2 van 3)

(2) Brussel de stad van de Eurocraten, de spin in het web

Geboorte van de Europese sterke staat

De Europese integratie was na WO II een anti-nationalistisch project dat zijn uitdrukking vond in een economisch verdrag, de Gemeenschap voor Kolen en Staal (EGKS), een verdrag tussen de 6 landen. De EGKS was zo succesvol dat al in 1957 besloten werd tot een verdere integratie: de EEG via het verdrag van Rome. Het Verdrag van Rome, getekend door dezelfde zes landen, richtte de Euratom en de Europese Economische Gemeenschap op. In 1967 werden de drie organisaties door tekening van het Fusieverdrag samengevoegd, waarna ze verder werkten onder de naam Europese Gemeenschappen (EG). Dit leidde tot de oprichting van de Commissie, de Raad en het Parlement.

In feite begint het politieke spel reeds in 1967 maar het zal nog sluimeren tot na de val van de muur. Intussen werden Denemarken, Ierland en het Verenigd Koninkrijk lid van de EG in 1973. Griekenland werd lid in 1981, Spanje en Portugal in 1986. Velen zullen het Verdrag van Maastricht in 1992 aanduiden als de grote ommezwaai, de oprichting van de Europese Unie. En inderdaad met dat verdrag werd de basis gelegd voor verdere vormen van samenwerking op het gebied van buitenlands en veiligheidsbeleid, op juridisch en intern vlak, en voor de vorming van de Economische en Monetaire Unie. Maar dit was het eindpunt van een proces dat al bezig was. Ik verkies het Schengen Verdrag in 1990 als keerpunt. Hier begint ook de geschiedenis van de buitengrenzen.

Continue reading

Brussel, of waar het paard echt gebonden ligt (ontwerp deel 1 van 3)

Ik en Brussel. Ja, het is ook iets persoonlijks, mijn grootmoeder langs moeders kant was van Brussel, de helft van mijn moeders tantes, nonkels, neven en nichten woonden in en rond Brussel. Toen ik er in de jaren vijftig als kleine jongen, braafjes aan de hand van mijn moeder of zus, op bezoek kwam ging de wereld voor mij open. Mijn mond viel open van verbazing. Ik zei niets – het was de tijd dat de kinderen nog moesten zwijgen, was ook te verbaasd – maar ik zoog het wel allemaal in mij op. Brussel is zoiets als mijn eerste liefde. Tenslotte heb ik ook voor een kwart Brussels bloed door mijn aderen stromen, reken maar na. Bijna gaf ik dit artikel als titel mee: ‘Brussels, my love…’, maar het gaat niet alleen over mijn liefde voor Brussel. Mijn interesse in en bezorgdheid om Brussel bevat ook hopen rationaliteit, vergis u niet. Brussel is in die vijftig jaar fundamenteel veranderd maar het kosmopolitisch karakter ervan is nog ongeschonden, het is alleen maar toegenomen. Het is een smeltkroes van culturen geworden maar ook een kruitvat, waar de tegenstellingen tussen arm en rijk de pan uit swingen.

Het Brussel van het Belgique à papa is een spook dat ronddwaalt in de geesten van de Flaminganten. Het bestaat niet meer.

Maar, en… overal in Europa maakt Brussel om totaal andere redenen gevoelens los. Frustratie en onmacht. Brussel is voor veel Europeanen de plaats waar achter hun rug over van alles en nog wat bedisselt wordt. Het Brussel van de absurde regeltjes. Zoals we onlangs nog konden vaststellen, toen men ineens vanuit Brussel besliste dat je in plaats van 3 maand nog maar 1 maand in het rood mag staan bij je bank. De banken en de regeringen staan overal en altijd in het rood, maar de kleine burgerman, o wee. Brussel laat bij velen in Europa, gewone burgers, verarmde boeren, kleine producenten, arbeidsmigranten… een wrange nasmaak achter. De ‘stille staat’ Europa zoals hij genoemd wordt door Natan Hertogen heeft intussen ook een uit de kluiten gewassen repressieapparaat op poten gezet met FRONTEX en andere aan iedere controle ontsnappende instelligen. Big Brother Europa en natuurlijk ook het anti-sociale neoliberale Europa. Hierover wil ik het ook hebben. Welke rol speelt dit Europa in onze maatschappij, onze democratie?

Dus gaat dit artikel over twee dingen (1) Over Brussel als een van die unieke wereldsteden, bekend tot in de verste uithoeken van de wereld en (2) Brussel als hoofdstad van Europa. Het eerste is waarom ik hou van Brussel. Het tweede, is daar waar het ondemocratische en anti-sociale gedrocht opduikt waar de bijna fascistoïde trekjes van Europa zichtbaar worden. Er zijn enkele verbanden, want ook Brussel krijgt fascistoïde rimpels. Maar er is ook nog een (3) en dat is het Brussel dat de grote struikelblok is voor zowel de nationalisten van links als van rechts, in het Noorden en Zuiden, als ze het hebben over de splitsing van België. Dit moet het sluitstuk worden, waarin ik uitleg waarom een splitsing van België alleen maar de al bestaande negatieve tendensen, gedirigeerd vanuit Europa, zal versterken. Continue reading